telefoon pictogram +31 88 678 3519

toetsenbord web toegankelijkheid met tekst de wet

 

Wetgeving web toegankelijkheid

Europa gaat strenger toezien op de toegankelijkheid van digitale dienstverlening bij de overheid. De belangrijkste wijzigingen voor Nederland zijn dat deze aanscherping ook voor apps geldt en voor intra -en extranetten.

Overheidsinstanties (op alle niveaus) en publieke sectordiensten met sites zoals voor afvalverwijdering, moeten hun websites en apps geschikt maken voor mensen met beperkingen. Het gaat in de nieuwe richtlijn niet enkel om mensen met een visuele beperking, maar ook mensen met een cognitieve beperking of ouderdomsproblemen. De voorgestelde richtlijn schrijft een aantal minimale voorwaarden voor. Uiteindelijk moet de digitale dienstverlening van onder meer overheden, rechtbanken, politie, ziekenhuizen, universiteiten en bibliotheken hierdoor verbeteren.

De nieuwe wettelijke eisen (in februari 2018 besloten door de ministerraad) gaan zowel over publieke website als intranetten en extranetten en apps voor mobiel. Als een site of app grote veranderingen ondergaat, moet deze ook voldoen aan de nieuwe afspraken.

 

Regelgeving in Nederland

In Nederland zijn de Web richtlijnen een verplichte open standaard overheidsorganisaties en organisaties in de (semi-) publieke sector. Sinds 2011 bestaat Web-richtlijnen versie 2, een vernieuwde versie van de Web richtlijnen, aangepast aan de huidige standaarden en mogelijkheden. Met de komst van Web-richtlijnen versie 2 komt de oudere versie 1 van de Web-richtlijnen op termijn te vervallen. Tot 1 januari 2015 blijft het nog mogelijk om aan de oude norm te voldoen. De Web-richtlijnen zijn van toepassing op alle websites die een organisatie beheert. Voor Rijksoverheidswebsites geldt bovendien het Besluit Kwaliteit Rijksoverheidswebsites, wat voldoen aan de Web-richtlijnen verplicht.

Om overheidsorganisaties te helpen voldoen aan de Web-richtlijnen heeft Minister Plasterk van Binnenlandse Zaken het toepassingskader laten ontwikkelen. Dit toepassingskader geeft in zo eenvoudig mogelijke taal aan hoe overheden kunnen voldoen aan de Web-richtlijnen. Naast uitleg van richtlijnen, wordt ook ingegaan op mogelijke problemen bij de implementatie. Om organisaties over voorkomende hindernissen heen te helpen, worden bezwaren tegen en fabels over de Web-richtlijnen ontkracht.

Voor overheidsorganisaties geldt het 'pas-toe-of-leg-uit' principe voor de Web-richtlijnen, zoals ook bij andere open standaarden. Alleen bij zwaarwegende bezwaren is het mogelijk af te wijken van het 'toepassen'. Mocht zo'n bezwaar voorkomen, dan is het belangrijk een correcte verantwoording (de 'leg uit') te geven.

Ook bij het 'toepassen' van de Web-richtlijnen is het belangrijk een goede verantwoording te geven. Het waarmerk Drempelvrij.nl op een website is een goede verantwoording voor conformiteit aan de Web-richtlijnen. Naast het voor de bezoeker zichtbare waarmerk, is het gekoppeld aan een gedegen, onafhankelijk onderzoek.

 

Wetgeving in de Europese Unie

Ook buiten Nederland wordt er actief aan web-toegankelijkheid gewerkt. Het Europees Parlement heeft op dit moment wetgeving voorbereid om web- toegankelijkheid in al haar lidstaten te borgen. Deze ontwerpwetgevingis in februari goedgekeurd door het Europees Parlement en ligt op dit moment bij de Raad. In Europa wordt aangestuurd op conformiteit met WCAG 2.0 AA, de internationale web-toegankelijkheidsrichtlijn. Overigens voldoen Nederlandse overheden bij het voldoen aan de Web richtlijnen versie 2 automatisch aan WCAG 2.0 AA, omdat deze internationale richtlijn volledig in de Nederlandse richtlijnen is opgenomen.

De Europese wetgeving is nog niet bekrachtigt door het parlement, maar zal een bredere toepassing dan de huidige Nederlandse wetgeving hebben. De wetgeving is gericht op alle websites van de overheid en alle websites met overheidstaken, terwijl het in de Nederlandse wetgeving slechts overheid betreft. Onder websites met overheidstaken vallen:

  1. Netwerkdiensten: gas, verwarming, elektriciteit, watervoorziening; postdiensten; netwerken en diensten voor elektronische communicatie;
  2. Vervoersgerelateerde diensten;
  3. Essentiële bank- en verzekeringsdiensten (zoals een basisbetaalrekening, inboedel- en opstalverzekering, levensverzekering of ziektekostenverzekering);
  4. Basisonderwijs, secundair onderwijs, hoger onderwijs en volwassenenonderwijs;
  5. Wettelijke regelingen en aanvullende socialezekerheidsregelingen die de fundamentele risico’s van het leven dekken (zoals die in verband met gezondheid, ouderdom, arbeidsongevallen, werkloosheid, pensionering en handicaps);
  6. Medische diensten;
  7. Kinderopvangdiensten;
  8. Andere essentiële diensten die rechtstreeks aan het publiek worden verstrekt om de sociale integratie te bevorderen en de grondrechten te beschermen;
  9. Culturele activiteiten en toeristische informatie.

 

Ingroeimodel website aanpassing

  • Websites die gepubliceerd werden na 23 september 2018, dienen voor 23 september 2019 toegankelijk te zijn.
  • Websites die gepubliceerd werden voor 23 september 2018, dienen voor 23 september 2020 toegankelijk te zijn.
  • Mobiele apps dienen voor 23 juni 2021 toegankelijk te zijn.

Voor bepaalde instanties of inhoud zijn uitzonderingen gemaakt. Websites van publieke omroepen en live streaming maar ook materiaal dat door derden wordt geproduceerd of museale of historische (audiovisuele) collecties zijn vrijgesteld. Nieuw materiaal, zoals gearchiveerde uitzendingen, bijvoorbeeld Uitzending Gemist, moeten straks wel door iedereen te gebruiken zijn.